صالح عضيمة (مترجم: سيد حسين سيدى)
379
معنا شناسى واژگان قرآن (فرهنگ اصطلاحات قرآنى) (فارسى)
مىفرمايد : « خداوند به يكى از پيامبرانش در حكومت يكى از جبّاران فرمود : اگر نزد اين ستمگر آمدى ، به او بگو : من به تو حاكميّت ندادم تا خونريزى كنى و به چپاول اموال بپردازى ، بلكه تو را حاكميّت دادم تا نداى مظلومان را بازدارى ؛ چون من مظلوميّت آنها را فراموش نخواهم كرد ، هرچند كه كافر باشند . » ابن طباطبا ، معروف به الفخرى ، در كتاب الآداب السلطانيه نقل مىكند : « وقتى هولاكو خان مغول در سال 656 هجرى بغداد را فتح كرد ، دستور داد تا از علماى عراق فتوا بگيرند كه كدام برترند : سلطان كافر عادل ، يا سلطان مسلمان ستمكار ؟ و كدام يك شايستهء خلافت است ؟ علما در [ مدرسهء ] مستنصريه گرد آمدند و وقتى كه متوجّه موضوع فتوا شدند ، از فتوا دادن سرباز زدند ؛ سيّد حسنى الحلّى در آنجا بود ، و در بين علماى عراق از احترامى برخوردار بود . استفتا را خواند و در آن نوشت : كافر عادل بهتر است ؛ و بعد از او بقيّهء علما بىدرنگ همان را نوشتند . » در الهوامل و الشوامل مسألهاى است كه ابن مسكويه از علل ظلم و ماهيت و ريشهء آن بحث مىكند و آن قدر پربار است كه شايسته است بدان مراجعه و توجّه شود .